Διαταραχές Αυτιστικού Φάσματος

Ο αυτισμός είναι μια αναπτυξιακή διαταραχή που επηρεάζει τον τρόπο επικοινωνίας και τις σχέσεις ενός ατόμου με το περιβάλλον του.

Περιληπτική περιγραφή του Αυτισμού/Συνδρόμου Aspergers

Αναλυτική Περιγραφή του Αυτισμού/Συνδρόμου Aspergers

Θετικά χαρακτηριστικά του Αυτισμού/Συνδρόμου Aspergers

Πως ο Αυτισμός/ΣύνδρομοAspergers επιδρά στη μάθηση και τη διδασκαλία

Περιληπτική περιγραφή του Αυτισμού/Συνδρόμου Asperger

Ο αυτισμός είναι μια αναπτυξιακή διαταραχή που επηρεάζει τον τρόπο επικοινωνίας και τις σχέσεις ενός ατόμου με το περιβάλλον του. Τα παιδιά και οι ενήλικες με αυτισμό βιώνουν δυσκολίες στις καθημερινές κοινωνικές αλληλεπιδράσεις. Η ικανότητά τους για ανάπτυξη φιλικών σχέσεων είναι γενικά περιορισμένη, όπως είναι και η ικανότητά τους να καταλάβουν τη συναισθηματική έκφραση των άλλων ανθρώπων.

πίσω στην αρχή

Αναλυτική περιγραφή του Αυτισμού/Συνδρόμου Asperger

Σε πολλές περιπτώσεις, οι αυτιστικοί  συνδέονται με πολλές μαθησιακές δυσκολίες. Στην πραγματικότητα, όμως, όλοι οι άνθρωποι μοιράζονται την ίδια κοινή δυσκολία στην κατανόηση του κόσμου που τους περιβάλλει. Γενικά, οι άνθρωποι με αυτισμό βιώνουν τρεις κύριες δυσκολίες , οι οποίες είναι γνωστές ως η τριάδα της μείωσης :

• Κοινωνική αλληλεπίδραση – δυσκολία στις κοινωνικές σχέσεις , π. χ δείχνοντας αποφυγή και αδιαφορία απέναντι στους άλλους.
• Κοινωνική επικοινωνία – δυσκολία στην προφορική και μη προφορική επικοινωνία, όπως για παράδειγμα,  μερική κατανόηση κοινότυπων χειρονομιών, εκφράσεων του προσώπου ή τόνου φωνής.
• Φαντασία – δυσκολία στην ανάπτυξη ενδοπροσωπικών ικανοτήτων και φαντασίας, όπως για παράδειγμα,  περιορισμένο εύρος ικανότητας επινόησης, το οποίο οφείλεται κυρίως σε αντιγραφή-μίμηση η οποία παρουσιάζει μια άκαμπτη και επαναλαμβανόμενη συνέχεια.

Επιπροσθέτως, χαρακτηριστικό γνώρισμα των αυτιστικών παιδιών αποτελεί μια   επαναλαμβανόμενη συμπεριφοράς και η αντίσταση τους στην αλλαγή των καθημερινών συνηθειών.

Σύνδρομο Asperger

Τα άτομα με σύνδρομο Asperger συναντούν δυσκολία στην ανάγνωση επικοινωνιακών σημάτων, τα οποία οι περισσότεροι από εμάς θεωρούμε ως δεδομένα και σαν αποτέλεσμα συναντούν δυσκολία στην επικοινωνία και στην αλληλεπίδραση με άλλους ανθρώπους. Το σύνδρομο Asperger αποτελεί μια μορφή αυτισμού, καθώς πολλά χαρακτηριστικά του συνδρόμου συμπίπτουν με αυτά του αυτισμού:

• Δυσκολία επικοινωνίας-τα άτομα μπορεί να μιλούν με ευχέρεια αλλά να μην δίνουν ιδιαίτερη σημασία στην αντίδραση των ακροατών. Επίσης, μπορεί να μιλούν ακατάπαυστα, άσχετα από το ενδιαφέρον του ακροατή ή να παρουσιάζονται αναίσθητοι στα συναισθήματά τους. Τέλος, αν και παρουσιάζουν καλές γλωσσικές δεξιότητες, τα άτομα με το σύνδρομο Asperger χρησιμοποιούν ιδιαίτερα συγκεκριμένη και κυριολεκτική γλώσσα, ενώ επίσης αντιμετωπίζουν προβλήματα με τα αστεία, τις παρομοιώσεις και τις μεταφορές.
• Δυσκολία στο σχηματισμό κοινωνικών σχέσεων- σε αντίθεση με τα αυτιστικά άτομα, τα οποία αρκετά συχνά εμφανίζονται να αποσύρονται και να αδιαφορούν για τον κόσμο γύρω τους, πολλοί άνθρωποι με σύνδρομο Asperger θέλουν να είναι κοινωνικοί και απολαμβάνουν την ανθρώπινη επαφή. Μολαταύτα, αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην κατανόηση μη προφορικών σημάτων, συμπεριλαμβανομένου και των εκφράσεων του προσώπου, το οποίο κάνει δυσκολότερο για αυτούς τη δημιουργία και διατήρηση κοινωνικών σχέσεων με ανθρώπους που αγνοούν τις ανάγκες τους.
• Έλλειψη φαντασίας και δημιουργικότητας- ενώ συχνά διαπρέπουν στη μάθηση γεγονότων και αριθμών, εντούτοις συναντούν δυσκολία στη σκέψη αφηρημένων τρόπων επίλυσης των προβλημάτων.

Μολαταύτα, οι άνθρωποι με σύνδρομο Asperger αντιμετωπίζουν λιγότερα γλωσσικά προβλήματα σε σχέση με τους αυτιστικούς, μιλούν με ευχέρεια, αν και πολλές φορές οι λέξεις τους ακούγονται ως επίσημες ή ξύλινες. Οι άνθρωποι με σύνδρομο Asperger συνήθως δεν παρουσιάζουν τις συνοδευτικές μαθητικές ανικανότητες, οι οποίες εμφανίζονται στους αυτιστικούς.

Εξαιτίας αυτού, πολλά παιδιά που έχουν διαγνωστεί με σύνδρομο Asperger, έχουν περάσει τη βασική εκπαίδευση και με τη σωστή υποστήριξη και ενθάρρυνση έχουν σημειώσει αξιοπρόσεκτη εκπαιδευτική πρόοδο.

Τα άτομα με σύνδρομο Asperger αναπτύσσουν ένα σχεδόν παθιασμένο ενδιαφέρον σε ένα χόμπυ ή στη συλλογή αντικειμένων. Συνήθως, τα ενδιαφέροντά τους περιλαμβάνουν τακτοποίηση ή απομνημόνευση γεγονότων για ένα συγκεκριμένο θέμα, όπως επί παραδείγματι, δρομολόγια τρένων, νικητές αγώνων ή διαστάσεις ναών. Με την κατάλληλη ενθάρρυνση, τα ενδιαφέροντά τους μπορούν να αναπτυχθούν, έτσι ώστε να αρχίσουν να προσανατολίζονται και σε διαφορετικούς τομείς ενδιαφερόντων.

Τα άτομα με το συγκεκριμένο σύνδρομο αναστατώνονται και αποπροσανατολίζονται με τις αλλαγές και συχνά προτιμούν να κανονίζουν τη μέρα τους σύμφωνα με ένα συγκεκριμένο πρόγραμμα. Αν δουλεύουν καθορισμένες ώρες, τότε μια απρόσμενη καθυστέρηση, όπως μια διακοπή της κυκλοφορίας ή μια καθυστέρηση τρένου, μπορεί να τους αναστατώσει και να τους δημιουργήσει περιττό άγχος.

Συμπερασματικά, τα παραπάνω αποτελούν τα κυριότερα χαρακτηριστικά του συνδρόμου, αλλά είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι κάθε άτομο είναι διαφορετικό και για αυτό το λόγο ο βαθμός εκδήλωσης των χαρακτηριστικών του συνδρόμου ποικίλλει από άτομο σε άτομο, από προσωπικότητα σε προσωπικότητα.

πίσω στην αρχή

Θετικά Χαρακτηριστικά που συνδέονται με τον Αυτισμό /Σύνδρομο Asperger

Οι μαθητές με διαταραχές του αυτιστικού φάσματος, μπορεί να έχουν πλεονεκτήματα έναντι άλλων μαθητών, όσον αφορά συγκεκριμένες περιοχές της πανεπιστημιακής τους εμπειρίας, όπως για παράδειγμα:

•  Οι περισσότεροι μαθητές θεωρούν ότι μια πολυάσχολη κοινωνική ζωή επεμβαίνει στις σπουδές τους. Γενικότερα, αυτό είναι ένα πρόβλημα που οι μαθητές με διαταραχές στο αυτιστικό φάσμα  δεν αντιμετωπίζουν.
• Μερικά άτομα με διαταραχές αυτιστικού φάσματος έχουν ασυνήθιστη μνήμη και μια φυσική σχέση με τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές, γεγονός που τους δίνει προβάδισμα έναντι άλλων μαθητών.
• Το επίσημο ύφος που απαιτείται για την ακαδημαϊκή γραφή είναι συνήθως ευκολότερο να αφομοιωθεί από ότι η απλή συζήτηση
• Γενικότερα έχουν την ικανότητα να μελετούν μια περιοχή σε μεγάλο βάθος.
•  Παρουσιάζουν μεγάλη κινητικότητα και ανεξαρτησία στη μελέτη τους.
• Διακρίνονται για την αποφασιστικότητα και την επιμονή τους όταν θέτουν στόχους.

Οι μαθητές είναι συχνά αυθεντικοί και δημιουργικοί στον προγραμματισμό σχεδίων και δίνουν μεγάλη προσοχή στη λεπτομέρεια και στην ακρίβεια. 

πίσω στην αρχή 

Πως ο Αυτισμός /Σύνδρομο Asperger επιδρά στην μάθηση και τη διδασκαλία

Αυτοί με διαταραχές του αυτιστικού φάσματος έχουν έναν αριθμό αρνητικών επιδράσεων στη μάθησή τους:

• Δυσκολία αλληλεπίδρασης με άλλους σπουδαστές ή εκπαιδευτικούς.
• Παρεξηγήσεις όσον αφορά τις κοινωνικές αλληλεπιδράσεις τους.
•  Άγχος στις κοινωνικές αλληλεπιδράσεις τους.
•  Εμπιστοσύνη στη ρουτίνα και απέχθεια απέναντι στις αιφνίδιες αλλαγές.
• Φτωχές οργανωτικές ικανότητες.
• Εύκολη απόσπαση προσοχής.
• Σύγχυση στον διαχωρισμό σχετικών και άσχετων πληροφοριών.
• Εστίαση σε ακατάλληλες λεπτομέρειες.

Οι σπουδαστές με διαταραχές αυτιστικού φάσματος μπορεί να βρίσκουν τις καταστάσεις ομαδικής εργασίας προβληματικές λόγω δυσκολιών στην κοινωνική τους αλληλεπίδραση. Οι ειδικές δυσκολίες για την ομαδική εργασία συνήθως είναι: αδυναμία κατανόησης μηνυμάτων, μέσα από τη γλώσσα του σώματος, εκφράσεις του προσώπου, τόνος φωνής, παρατηρήσεις που εμφανίζονται ακατάλληλες για το περιεχόμενο της συζήτησης και έχουν δυσκολία προσαρμογής σε διαφορετικό κοινό.

Οι συγκεκριμένοι σπουδαστές είναι πιθανότερο να χρησιμοποιούν συχνότερα την κυριολεκτική σημασία της γλώσσας, καθώς αδυνατούν να κατανοήσουν μεταφορές, αστεία ή αφηρημένες έννοιες. Η δυσκολία τους με το αφηρημένο και η ακαμψία στη σκέψη μπορεί να επεκταθεί και σε άλλες περιοχές, όπως για παράδειγμα, εμπιστοσύνη σε σταθερές συνήθειες ή επαναλαμβανόμενη συμπεριφορά (επιθυμία να κάθονται στην ίδια θέση). Όταν οι συνήθειες αυτές αλλάζουν ή διακόπτονται, οι σπουδαστές αυτοί βιώνουν αγωνία και άγχος.

πίσω στην αρχή

Προκλήσεις

• Ανησυχία/Άγχος
• Γλώσσα/Κατανόηση
• Ενσυναίσθηση
• Επεξεργασία Πληροφοριών
• Κίνητρο
• Λόγος
• Οργάνωση
• Πρακτικές Δεξιοτήτες